Inleiding
Conform artikel 28 lid c van het BBV geven wij in dit onderdeel een overzicht van de incidentele baten en lasten. In de Notitie structurele en incidentele baten en lasten (2018) van de Commissie BBV is de stellige uitspraak opgenomen dat een nadere toelichting op deze incidentele posten vereist is. De commissie adviseert om in de financiële verordening een grensbedrag op te nemen vanaf welke omvang deze incidentele posten afzonderlijk gespecificeerd dienen te worden. In de door Provinciale Staten vastgestelde financiële verordening is opgenomen dat dit grensbedrag € 0,5 miljoen per afzonderlijke (begrotings)post betreft (art 7).
In die financiële verordening (artikel 7, lid s) is ook het kader opgenomen dat de provincie Utrecht hanteert om te bepalen welke posten als incidenteel of structureel aangemerkt dienen te worden. Dat kader is als volgt:
- structurele baten en lasten zijn:
i. begrotingsposten die regulier van aard zijn en voortkomen uit normale meerjarige activiteiten (voor onbepaalde tijd);of
ii. baten en lasten die tijdelijk worden verhoogd, maar waarvan de aard van de werkzaamheden structureel is;
- incidentele baten en lasten zijn:
i. begrotingsposten die naar de aard van de raming als incidenteel aan (tijdelijk) te merken zijn;
ii. begrotingsposten met een duidelijke en onvoorwaardelijke einddatum die zich maximaal 3 jaar voordoen, waarbij de scheidslijn tussen drie jaar of langer een hulpmiddel is bij het bepalen of er sprake is van incidenteel of structureel, de aard van de werkzaamheden van een begrotingspost gaat altijd boven dit hulpmiddel; of
iii. lasten en baten van specifieke uitkeringen van het Rijk (SPUK-gelden), gedurende de looptijd van de regeling; of
iv. mutaties op een reserve, tenzij het gaat om onttrekkingen aan reserves die ter dekking dienen van kapitaallasten.
Totstandkoming
De staat van incidentele baten en lasten is gebaseerd op een analyse van de realisatie. Hierbij is gekeken naar de aard van de kosten. Als deze een structureel karakter hebben zijn deze ook als structureel bestempeld, ongeacht een eventuele dekking uit reserves.
Er is een vergelijking en analyse gemaakt tussen de incidentele begrotingsbedragen en de gerealiseerde lasten. De gerealiseerde bedragen zijn vervolgens opgenomen in de staat van incidentele baten en lasten.
Financieel beeld
In onderstaande tabel is een samenvattend financieel beeld weergegeven van de incidentele en structurele baten en lasten die in deze jaarrekening zijn verantwoord. Het financieel beeld laat zien dat de structurele baten hoger zijn dan de structurele lasten. Er is sprake van structureel evenwicht
Incidentele en structurele baten en lasten 2025 | Incidenteel | Structureel | Totaal |
|---|---|---|---|
1. Ruimtelijke ontwikkeling | 15.847 | 19.027 | 34.874 |
2. Landelijk gebied | 11.982 | 84.232 | 96.214 |
3. Bodem, water en milieu | 6.853 | 25.205 | 32.058 |
4. Klimaat en energietransitie | 6.167 | 14.132 | 20.299 |
5. Bereikbaarheid - Publieke mobiliteit | 0 | 206.317 | 206.317 |
6. Bereikbaarheid - Gezond en Veilig | 0 | -131 | -131 |
7. Bereikbaarheid Infrastruct. en Benutten | 0 | 57.030 | 57.030 |
8. Cultuur, erfgoed, recreatie en toerisme | 511 | 30.212 | 30.723 |
9. Economie | 3651 | 9.484 | 13.135 |
10. Bestuur | 1.521 | 30.959 | 32.480 |
11. Overzicht overhead | 1.050 | 67.237 | 68.287 |
Algemene dekkingsmiddelen en stelposten | -315 | -315 | |
Totaal aan lasten | 47.582 | 543.389 | 590.971 |
1. Ruimtelijke ontwikkeling | -12.113 | -638 | -12.751 |
2. Landelijk gebied | -4.485 | -12.498 | -16.983 |
3. Bodem, water en milieu | -6.100 | -2.544 | -8.644 |
4. Klimaat en energietransitie | -3.416 | -1.613 | -5.029 |
5. Bereikbaarheid - Publieke mobiliteit | 0 | -12.773 | -12.773 |
6. Bereikbaarheid - Gezond en Veilig | 0 | -1.210 | -1.210 |
7. Bereikbaarheid Infrastruct. en Benutten | 0 | -999 | -999 |
8. Cultuur, erfgoed, recreatie en toerisme | 0 | -972 | -972 |
9. Economie | -1581 | -136 | -1.717 |
10. Bestuur | 0 | -411 | -411 |
11. Overzicht overhead | 0 | -4.324 | -4.324 |
Algemene dekkingsmiddelen en stelposten | 0 | -549.075 | -549.075 |
Totaal aan baten | -27.695 | -587.193 | -614.888 |
Stortingen in reserves | 123.650 | 0 | 123.650 |
Onttrekkingen aan reserves | -197.493 | 0 | -197.493 |
Totaal reserves | -73.843 | - | -73.843 |
0 | |||
Eindtotaal | -53.956 | -43.804 | -97.760 |
Programma/ | Specificatie | Toelichting | Incidentele | Incidentele |
|---|---|---|---|---|
1. Ruimtelijke ontwikkeling | Kansenmakersteam Ruimtelijke Ontwikkeling | De lasten worden gedekt uit een bijdrage vanuit het rijk voor het Kansenmakersteam. Volgens de Financiële verordening worden deze lasten en baten met een looptijd van max. 3 jaar als incidenteel aangemerkt. | 739 | -370 |
Coördinatie opvang Oekraïners | De coördinatie opvang Oekraïners wordt per jaar bepaald, dit betreft een Specifieke Uitkering voor het jaar 2025. Volgens de Financiële verordening worden deze lasten en baten vanuit een SPUK als incidenteel aangemerkt. | 1.061 | -1.061 | |
Sanering PFAS VBS | Voor de sanering van de PFAS verontreiniging op de voormalige Vliegbasis Soesterberg hebben we een incidentele rijksbijdrage ontvangen. Tegenover deze rijksbijdrage staan incidentele saneringslasten. | 1.269 | -1.269 | |
Groen Groeit Mee | Specifieke Regeling Provinciale Maatregelen Landelijk Gebied, waarbij de lasten incidenteel worden gefinancierd door een tijdelijke Rijkssubsidie voor een specifieke periode. | 1.311 | -1.392 | |
Versnelling woningbouw | Voor het beleidsdoel "Passende woonruimte bij woningbehoefte" is voor 2024 tot en met 2026 een jaarlijks bedrag opgenomen voor het Programma Versnelling Woningbouw. Bij de baten zien we de hiervoor gedeclareerde Spuk bedrag. Volgens de Financiële verordening worden deze lasten en baten met een looptijd van max. 3 jaar als incidenteel aangemerkt. | 8.766 | -3.591 | |
Overige zaken | In 2017 is besloten om het Park Vliegbasis Soesterberg te verkopen. Deze verkoopopbrengst maakt geen onderdeel uit van de grondexploitatie en zijn achter de hand gehouden om de Mitigerende maatregelen te dekken. Als gevolg van een verwerkte correctie is een incidentele bate verantwoord van € 4.4 miljoen (zie toelichting in paragraaf 4.3.1.1. De verkoopopbrengst is ingezet voor Bomen-compensatie en Mitigeren maatregelen. De lasten hebben betrekking op grondexploitaties en op basis van het BBV worden kosten en opbrengsten grondexploitaties aangemerkt als incidenteel. | 2.701 | -4.430 | |
Subtotaal 1. Ruimtelijke ontwikkeling | 15.847 | -12.113 | ||
2. Landelijk gebied | Biodiversiteit in Stad en Dorp | Specifiek project programma Natuur Inclusief Isoleren waarbij de lasten incidenteel worden gefinancierd door een tijdelijke Rijkssubsidie. Het betreft een SPUK-Subsidieregeling (SiSa) die loopt van 11-12-2023 tot en met 31-12-2030. | 1.244 | -365 |
Faunabeheer | Doorontwikkelen en intensiveren van activiteiten gericht op alternatieve en innovatieve methoden, preventie faunabeleid en het initiëren van onderzoeken. Daarnaast onderzoeksopdrachten voor nieuw te ontwikkelen ganzenafspraken en aanpak van de wolf. Dit zijn tijdelijk beschikbaar gestelde middelen met als einddatum 2025. | 2.157 | - | |
Gemeenschappelijk Landbouwbeleid | Tijdelijke subsidieregeling tot en met 2029 die gefinancierd wordt door middelen vanuit de Europese Unie en cofinanciering door provincie Utrecht. De provinciale cofinanciering wordt gedekt vanuit de bestemmingsreserve Landelijk Gebied. De cofinanciering is voor een vastgestelde periode van 5 jaar en dus incidenteel. | 3.210 | ||
POP3 | Tijdelijke subsidieregeling (afloop openstelling 2023) van EU en Provinciale middelen met extra beheerlasten RVO in 2024 en 2025. Deze worden gefinancierd vanuit de bestemmingsreserve POP3. Het betreft beheerslasten RVO inzake afwikkeling subsidieregeling POP3 tot en met begrotingsjaar 2026. | 472 | - | |
Regeling Programma Natuur fase I | Specifiek project programma Natuur waarbij de lasten incidenteel worden gefinancierd door een tijdelijke Rijkssubsidie voor een specifiek vastgestelde periode. | 1.389 | -1.353 | |
Regeling Programma Natuur fase II | Specifiek project programma Natuur waarbij de lasten incidenteel worden gefinancierd door een tijdelijke Rijkssubsidie voor een specifiek vastgestelde periode. | 1.006 | -263 | |
Regeling Maatregelenpakket 3 Landbouw | Specifieke Regeling Provinciale Maatregelen Landelijk Gebied waarbij de lasten incidenteel worden gefinancierd door een tijdelijke Rijkssubsidie voor een specifiek vastgestelde periode. | 2.504 | -2.504 | |
Subtotaal 2. Landelijk gebied | 11.982 | -4.485 | ||
3. Bodem, water en milieu | Programma Bodemsanering | Voor het beleidsdoel "Bodem- en grondwatersysteem is schoon" zijn middelen opgenomen voor onderzoek en aanpak bodeminformatie, diffuus lood en PFAS. De lasten en baten die worden gedekt vanuit een SPUK zijn hier meegenomen. Het betreft een SPUK voor een specifiek vastgestelde periode. | 1.139 | -1.024 |
Bodemdaling Veenweide Kennisdeling | Voor bodemdaling remmende maatregelingen zijn incidentele middelen opgenomen. Deze lasten en baten die worden gedekt vanuit een SPUK voor Bodemdaling Veenweide en zijn hier meegenomen. Het uitvoeringsprogramma is vastgesteld voor een specifiek periode. Daarmee zijn dit incidentele middelen en bestedingen. | 2.200 | -1.562 | |
ULPG Maatregelenpakket | SPUK ULPG Maatregelenpakket voor een specifiek vastgestelde periode. | 3.514 | -3.514 | |
Subtotaal 3. Bodem, water en milieu | 6.853 | -6.100 | ||
4. Energietransitie | Energietransitie | Het programma Energietransitie zou tot eind 2025 lopen, maar wordt verlengd en wordt gefinancierd vanuit de bestemmingsreserve Energietransitie. Het betreft een SPUK (CDOKE) K28 derhalve incidenteel. Het grootste deel is overigens structureel (vanaf 2026 volledig structureel) uit de decentralisatie uitkering | 1.865 | -2.338 |
Zon op dak | Dit betreft subsidies aan bedrijven en maatschappelijke organisaties voor batterijen om hun zonnedaken beter te kunnen benutten en netcongestie te verminderen. De subsidies zijn verstrekt op grond van een tijdelijke subsidieregeling. Het betreft een specifieke uitvoeringsperiode en loopt tot 2025. | 3.308 | - | |
Maatschappelijk- en bedrijfsmatig vastgoed | Betreft Specifieke Uitkering maatschappelijk- en bedrijfsmatig vastgoed voor een vastgestelde periode | 994 | -1.078 | |
Subtotaal 4. Energietransitie | 6.167 | -3.416 | ||
8. Cultuur en erfgoed | De culturele infrastructuur is sterk | Betreft de viering van het 650-jarig bestaan van de provincie Utrecht. | 511 | |
Subtotaal 8. Cultuur en erfgoed | 511 | - | ||
9. Economie | Cofinancieringsfonds | Cofinancieringsfonds is o.a. de Mkb Innovatietopsectorenregeling, deze is incidenteel omdat het een SpUk is t.b.v. een co-financieringsregeling met EZ. Het betreft de periode 2024 t/m 2029. | 1.972 | -1.581 |
Regionale Onderwijs-Arbeidsmarktagenda | Betreft de meerjarige incidentele lasten voor de realisatie van de Human Capital Agenda. Deze is in 2021 met een statenvoorstel door PS goedgekeurd. Het programma is vastgesteld voor een specifiek vastgestelde periode (loopt t/m 2028). | 1.679 | ||
Subtotaal 9. Economie | 3.651 | -1.581 | ||
10. Bestuur | Regionale slagkracht sterk | De provincie Utrecht heeft € 2 miljoen ter beschikking gesteld voor kosten van de samenvoeging en is derhalve een eenmalige activiteit die voor beide omgevingsdiensten RUD/ODRU beschikbaar is gesteld. De gelden zijn in 2024 gedoteerd in de desbetreffende reserve en in 2025 zijn deze kosten onttrokken. | 1.521 | |
Subtotaal 10. Bestuur | 1.521 | - | ||
11. Overhead | ICT projecten | Betreft kosten voor nieuwe IV systemen ten behoeve van de gehele organisatie en betreft organisatieonderzoek, ontwikkel en implementatie kosten van diverse projecten | 1050 | |
Subtotaal 11. Overhead | 1.050 | - | ||
Totaal incidentele baten en lasten | 47.582 | -27.695 | ||
Stortingen in reserves | Mutaties reserves worden genomen als incidenteel | 123.650 | ||
Onttrekkingen aan reserves | Mutaties reserves worden genomen als incidenteel | -197.493 | ||
Totaal reserves | 123.650 | -197.493 | ||
Eindtotaal | 171.232 | -225.188 | ||