Voor de provincie Utrecht is 2025 een jaar geweest waarin verleden en toekomst samen zijn gekomen. We hebben namelijk een bijzondere mijlpaal gevierd: 650 jaar provincie Utrecht. Dit jubileumjaar zijn we onze rijke historie ingedoken. Dat bracht ons terug naar de start van onze provinciale democratie met de ondertekening van de Stichtse Landbrief in 1375. Daar lag een tijdloze boodschap voor het oprapen: samen komen we verder. Al eeuwenlang is Utrecht een provincie van veerkracht en vernieuwing waar democratische waarden als vrijheid, gelijkheid en inspraak tot successen leiden. De provincie wil die traditie doorgeven aan volgende generaties. Daarom zijn we ‘Jong Utrecht aan Zet’ gestart, een speciaal traject voor jongerenparticipatie. Jongeren brengen energie en verbeeldingskracht, maar hebben vertrouwen nodig om hun ideeën concreet te maken. Voor de komende 650 jaar is het belangrijk dat jongeren in Utrecht betrokken zijn en blijven.
Al een aantal jaar staat de provincie midden in het hart van maatschappelijke ontwikkelingen. In dat licht was 2025 een voorbeeldjaar vol vernieuwing en dynamiek op veel van onze beleidsthema’s. De vaststelling van het Ontwerp-Utrechtse Programma Landelijk Gebied (UPLG) is een belangrijke stap naar een toekomstperspectief voor ons landelijke gebied. Door de natuur te herstellen komt de vergunningverlening weer op gang en raken we van het stikstofslot af. Werken aan dergelijke grote veranderopgave betekent concreet dat we zorgen voor het Utrecht van morgen. Dat is uitdagend werk. We zien dat de grote opgaven regionaal en lokaal tot schuring kunnen leiden. Voorop staat dat de provincie aan de slag wil met houdbare oplossingen, met daarbij oog voor de soms kwetsbare balans in onze compacte en dynamische provincie. Dat vraagt naast daadkracht ook om investeringen. Het extra geld dat voor de Merwedelijn vrijkwam, maken de tienduizenden woningen in Groot Merwede en Rijnenburg straks goed bereikbaar. Ondanks problemen met het elektriciteitsnet moeten we nieuwe woningen kunnen aansluiten. We staan niet stil en in 2025 zijn de nieuwe programma’s P-MIEK 2.0 en het programma Energietransitie 2026-2030 vastgesteld.
Ook op andere terreinen hebben we belangrijke stappen gezet. Met maatregelen voor een betere waterkwaliteit gaven we een impuls aan de KRW-doelen, met een storting in het participatiefonds van de Regionale Ontwikkelingsmaatschappij (ROM) krijgen innovatieve ondernemers kansen. Door restauratie is het aantal rijksmonumenten dat in slechte staat verkeerd gedaald en op de Zuilense Ring is de snelheid teruggebracht naar 80 kilometer per uur. Het zijn grote en kleine besluiten samen die maken dat Utrecht zich aanpast aan dat wat nodig is. Dat doet de provincie niet alleen. We zien dat andere overheden, bedrijven, burgerinitiatieven en maatschappelijke instellingen betrokken zijn. Samen zijn we aan de slag voor de provincie.
Nederland is door opeenvolgende kabinetswisselingen langer dan gewenst in bestuurlijke onzekerheid gebleven. Juist in deze tijd is een duidelijk en consistente koers nodig. Internationale spanningen, de aanhoudende oorlog in Oekraïne, druk op energie- en handelsstromen en nieuwe technologische ontwikkelingen leggen kwetsbaarheden bloot. Geopolitieke ontwikkelingen volgen elkaar in razend tempo op. De wereld is onrustig en bij het verschijnen van deze jaarstukken zullen de panelen ongetwijfeld opnieuw in beweging zijn. Binnen al die spanningen wil Utrecht verantwoordelijkheid nemen en bijdragen aan oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken.
Het resultaat over 2025 bedraagt € 97,8 miljoen positief, dat is € 29 miljoen hoger dan het eerder geraamde resultaat van € 68,8 miljoen in de Slotwijziging. Dit verschil wordt grotendeels veroorzaakt door een lager aantal subsidieaanvragen bleef dan verwacht. Bij enkele subsidieaanvragen schuiven de uitgaven door naar 2026. Bij onderhoudsprojecten van wegen zijn vanwege beperkte uitvoeringscapaciteit bij aannemers planningen aangepast. Daarnaast waren de inkomsten uit het provinciefonds hoger dan verwacht en vielen de inkomsten uit de opcenten motorrijtuigenbelasting juist lager uit.
Bij deze Jaarstukken trekken we daar lering uit voor het komende jaar. Bij de Najaarsrapportage 2026 kijken we of het nodig is om de begroting aan te passen op basis van de laatste verwachtingen. Ook willen we beter zicht krijgen op de omvang en de actuele status van subsidieaanvragen. Zo krijgen we beter zicht en grip op onze realisatie en kunnen we beter het eindejaarsresultaat bepalen.
